Marathon van Athene: een legendarische race

Bijna elke stad ter wereld organiseert zijn eigen 42,195 kilometer. Sommige marathons spreken meer tot de verbeelding dan andere. De Marathon van Athene hoort zonder twijfel in die categorie. Elk jaar trekken duizenden lopers van over de hele wereld naar Griekenland, in de voetsporen van boodschapper Philippides. Een terugblik op de 42e editie van deze historische wedstrijd, die afgelopen zondag 9 november plaatsvond.

De 40.000 deelnemers gingen van start op een parcours dat vrijwel identiek is aan het oorspronkelijke traject. De ideale gelegenheid om in de huid te kruipen van soldaat Philippides, die zo’n 40 kilometer van Marathon naar Athene aflegde om de Griekse overwinning op de Perzen te melden. Dat gebeurde 2.500 jaar geleden, tijdens de Eerste Perzische Oorlog. Volgens de overlevering kostte die inspanning hem het leven. Zonder het zelf te beseffen liet de boodschapper zo zijn onuitwisbare sporen na in de geschiedenis.

1896: de eerste moderne Olympische Spelen in Athene

De eerste marathon werd in 1896 georganiseerd tijdens de eerste Olympische Spelen van de moderne tijd, in Athene. Het doel was een eerbetoon te brengen aan deze legende uit de oudheid. Het evenement werd gezien als een wedergeboorte van de glorieuze Griekse oudheid, waarin meer dan duizend jaar lang Olympische Spelen werden gehouden, van 776 voor Christus tot 393 na Christus. Daar kwam aan het begin van de vijfde eeuw een einde aan, op bevel van keizer Theodosius. De reden: dit heidense evenement strookte niet met de nieuwe christelijke religie.

De afstand van 42,195 kilometer, en niet slechts 40 kilometer, deed zijn intrede in 1908 tijdens de Olympische Spelen van Londen. De wedstrijd werd met 2 kilometer verlengd, zodat de olympische marathon kon starten voor de ramen van Windsor Castle. Dat was de wens van de echtgenote van de Engelse koning Eduard VII, de zoon van koningin Victoria. Deze koninklijke gril bleef daar niet bij: de machtige vorst bepaalde ook dat de finish voor zijn koninklijke loge in het White City Stadium moest komen. Sindsdien is de afstand van 42,195 kilometer onveranderd gebleven.

Een zwaar parcours, een iconische finish

Het parcours staat bekend om zijn geschiedenis en schoonheid, maar ook om zijn zwaarte. Met 550 hoogtemeters wisselt de wedstrijd klimmen af met dalen. Vanaf kilometer 20 wordt het duidelijk zwaarder. In het begin loopt het parcours vlot, maar daarna volgen steile passages, onder meer over de Col de Pallini tussen kilometer 27 en 28 en rond kilometer 30 en 31, voordat het traject weer afdaalt richting de hoofdstad. De marathonlopers konden genieten van de kenmerkende standbeelden langs het parcours, de typische landschappen met olijfgaarden en wijngaarden en het uitzicht op de Egeïsche Zee.

De Marathon van Athene, bijgenaamd The Authentic, volgt hetzelfde parcours als de Olympische marathon van 2004. Ook met het traject van 1896 komt het parcours vrijwel volledig overeen. De deelnemers gingen van start in het dorp Marathon, vlak bij het slagveld waar de Atheners de Perzen versloegen, hoewel die drie keer zo talrijk waren.

De finish ligt in het hart van het Panathenaïsch Stadion, na een passage door verschillende dorpen en stadswijken. Dit antieke stadion in Athene werd gerenoveerd voor de eerste Olympische Spelen van de moderne tijd. Tijdens die editie in 1896 kroonde de Griek Louis Spiridon zich tot olympisch kampioen. Nog altijd voelen lopers de intense emotie wanneer ze dit stadion binnenlopen, met zijn capaciteit van 80.000 toeschouwers.

De Grieken op de voorposten

Dit jaar brachten de Grieken hun erfgoed op de best mogelijke manier in ere. De overwinning ging naar Panagiotis Karaiskos in 2:20:10, voor zijn landgenoot Konstantinos Stamoulis in 2:23:24. De Hongaar Laszlo Tarnai pakte brons in 2:23:53. Bij de vrouwen zorgden de Griekse loopsters voor een een-twee. Stamatia Noula won in 2:39:28, voor Panagotia Vlachaki (2:49:31) en Ourania Rempouli (2:52:07). In het kader van dit grote evenement stonden er nog andere wedstrijden op het programma, waaronder een 10 kilometer, een 5 kilometer en kinderwedstrijden.

De Marathon van Athene is een van die legendarische wedstrijden. Deze even mooie als veeleisende race laat je letterlijk in de voetsporen treden van de heldhaftige boodschapper Philippides. Tussen olijfgaarden, wijngaarden, standbeelden en de Egeïsche Zee is dit mediterrane, uitdagende parcours de reis meer dan waard. Die 42,195 kilometer van Marathon naar Athene loop je niet zomaar. Maar iedere deelnemer kwam in het Panathenaïsch Stadion over de finish met een hoofd vol herinneringen.

✔ Alle uitslagen van de Marathon van Athene 2025