Γιατί όλο και περισσότεροι δρομείς κρατούν τα παλιά τους παπούτσια;

Κυριακή πρωί, στην εκκίνηση του 10 km des Champs-Élysées. Γύρω του, ολοκαίνουργια παπούτσια, χοντρές σόλες, λογότυπα σε κοινή θέα. Και μετά, στη μέση του χώρου εκκίνησης, ένας δρομέας σφίγγει ήρεμα τα κορδόνια σε ένα ζευγάρι με κιτρινισμένο mesh και εμφανώς φθαρμένη σόλα. Ένας διπλανός του απορεί, μισοαστεία: «Φαίνεται πως έχει γράψει πολλά χιλιόμετρα». Η απάντηση έρχεται ήρεμα, σχεδόν αυτονόητα: «Ναι, αλλά ξέρω ακριβώς πώς θα συμπεριφερθούν.» 

Ακούγεται η πιστολιά. Τα καινούργια παπούτσια γυαλίζουν ακόμη. Τα παλιά κάνουν τη δουλειά τους. Σε έναν κόσμο του running που έχει εμμονή με την καινοτομία, τον επαναστατικό αφρό και την τελευταία γενιά πλακών άνθρακα, ένα διακριτικό αλλά υπαρκτό ρεύμα κερδίζει έδαφος. Σε πεζοδρόμια, στίβους και βατούς χωματόδρομους, όλο και περισσότεροι δρομείς συνεχίζουν να δένουν… τα παλιά τους παπούτσια. Όχι από αμέλεια. Από επιλογή. Τα παλιά ζευγάρια μένουν εκεί, πιστά, συχνά προτιμητέα από τα ολοκαίνουργια μοντέλα στα ράφια των καταστημάτων. Πίσω από αυτή τη συνειδητή επιστροφή στο παλιό συνυπάρχουν αρκετοί λόγοι: αίσθηση, εμπιστοσύνη, απόρριψη μιας υπερβολικής τεχνολογικοποίησης και, μερικές φορές, η ανάγκη να κατεβάσουν ρυθμό.

Η μνήμη του ποδιού πριν από την υπόσχεση του μάρκετινγκ

Ένα φθαρμένο παπούτσι αφηγείται μια ιστορία. Την ιστορία του ποδιού που το διαμόρφωσε μέσα από τις προπονήσεις. Το υλικό έχει προσαρμοστεί και το πάτημα έχει βρει την ισορροπία του. Η επαφή με το έδαφος γίνεται προβλέψιμη, σχεδόν καθησυχαστική. «Με τα παλιά μου παπούτσια ξέρω ακριβώς τι θα συμβεί σε κάθε πάτημα. Καμία έκπληξη, κανένα εφέ τραμπολίνο. Μόνο άμεση, καθαρή απόκριση», εξηγεί ο Julien, συστηματικός δρομέας εδώ και πάνω από δέκα χρόνια, που προτιμά τα μεγάλα τρεξίματα χωρίς smartwatch. Αυτή η αίσθηση επανέρχεται συχνά στις συζητήσεις μεταξύ δρομέων. Ένα καινούργιο παπούτσι υπόσχεται πολλά, μερικές φορές υπερβολικά πολλά. Χοντρός αφρός, έντονο rocker, ενισχυμένη δυναμική… στοιχεία που μπορεί να εντυπωσιάζουν στα χαρτιά, αλλά να ενοχλούν έναν καλά ρυθμισμένο μηχανισμό κίνησης. Το παλιό ζευγάρι, αντίθετα, δεν υπόσχεται τίποτα. Απλώς σε συνοδεύει.

Το σύγχρονο running λατρεύει την καινοτομία. Και η πρόοδος έχει φέρει σαφή, μετρήσιμα οφέλη, ιδίως στους αγώνες. Στην προπόνηση όμως, ορισμένοι δρομείς αισθάνονται πως έχουν φτάσει σε ένα σημείο κορεσμού. «Μερικές φορές έχεις την αίσθηση ότι το παπούτσι αποφασίζει για λογαριασμό σου, λέει η Claire, ερασιτέχνις μαραθωνοδρόμος, η οποία επέλεξε συνειδητά πιο απλά μοντέλα για τα χαλαρά της τρεξίματα. Το πάτημα, η μετάβαση, η προώθηση… όλα καθοδηγούνται. Με τα παλιά μου ζευγάρια ξαναγίνομαι εγώ ο πρωταγωνιστής του πατήματός μου». Πίσω από αυτή τη θέση κρύβεται μια ήπια αλλά επίμονη κριτική: η υπερβολική τεχνολογία σκοτώνει την αίσθηση. Το να κρατάς τα παλιά σου παπούτσια γίνεται έτσι ένας τρόπος επιστροφής στα βασικά. Να τρέχεις χωρίς φίλτρο, χωρίς μόνιμη υποβοήθηση. Να ξαναβρίσκεις μια πιο λιτή μηχανική.

Τα παπούτσια μου έχουν ξεπεράσει τα 800 χιλιόμετρα, αλλά για τα χαλαρά τρεξίματα κάνουν με το παραπάνω τη δουλειά τους

Η αλλαγή παπουτσιών, ακόμη και σε ένα μοντέλο με καλή φήμη, απαιτεί περίοδο προσαρμογής. Κάποιοι τη θεωρούν περιττό ρίσκο. Το παλιό ζευγάρι προσφέρει σιγουριά, ειδικά σε περιόδους με βαρύ προπονητικό φορτίο. «Όταν μαζεύεται η κούραση, προτιμώ να τρέχω με κάτι που γνωρίζω απ’ έξω κι ανακατωτά. Σε mental επίπεδο, αφαιρεί έναν παράγοντα αβεβαιότητας », συνοψίζει ο Julien.  Αυτή η εμπιστοσύνη παίζει έναν υποτιμημένο ρόλο. Ένα γνώριμο παπούτσι περιορίζει τις αμφιβολίες: δεν χρειάζεται να παρακολουθείς έναν πόνο που μόλις εμφανίζεται ούτε να ερμηνεύεις μια ασυνήθιστη αίσθηση. Το μυαλό μένει συγκεντρωμένο στον ρυθμό, στην αναπνοή και στην απόλαυση του τρεξίματος.

Η τιμή, ένα λιγότερο λαμπερό αλλά απολύτως υπαρκτό ζήτημα

Οι τιμές των παπουτσιών running έχουν ανέβει. Και μάλιστα πολύ. Το να ξεπερνούν τα 200 ευρώ δεν αποτελεί πλέον εξαίρεση. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι δρομείς κάνουν καλύτερη διαχείριση. Πολλοί κρατούν τα παλιά τους ζευγάρια για τα χαλαρά τρεξίματα, τις προπονήσεις αποκατάστασης και τις συνεδρίες χωρίς αγωνιστικό στόχο. Μια μελετημένη εναλλαγή, πιο οικονομική και πιο βιώσιμη. «Τα παπούτσια μου έχουν ξεπεράσει τα 800 χιλιόμετρα, αλλά για τα χαλαρά τρεξίματα κάνουν με το παραπάνω τη δουλειά τους », εξηγεί η Claire. Αυτή η πρακτική προσέγγιση εντάσσεται σε μια ευρύτερη λογική: να καταναλώνουμε λιγότερο, αλλά καλύτερα. Το running δεν μένει έξω από αυτόν τον προβληματισμό.

Υπάρχει επίσης μια σχεδόν συναισθηματική διάσταση. Ένα παλιό ζευγάρι κουβαλά αναμνήσεις. Έναν πρώτο ημιμαραθώνιο, μια δύσκολη προετοιμασία, μια επιτυχημένη προπόνηση στη βροχή. Το να το πετάξεις πολύ νωρίς δίνει μερικές φορές την αίσθηση ότι γυρίζεις σελίδα πριν προλάβεις να ολοκληρώσεις την ιστορία. Κάποιοι δρομείς μιλούν ακόμη και για σχέση. «Ξέρω ότι ακούγεται παράξενο, αλλά αυτά τα παπούτσια αποτελούν μέρος της διαδρομής μου», χαμογελά τελικά ο Julien. Χωρίς να πέφτει κανείς στην παγίδα της τυφλής νοσταλγίας, το να κρατάς τα παλιά σου παπούτσια γίνεται μια συνειδητή επιλογή. Ένας τρόπος να κόψεις ταχύτητα σε ένα άθλημα που συχνά παρασύρεται από την κούρσα της καινοτομίας.

Προσοχή όμως, δεν πρέπει να εξιδανικεύουμε τη φθορά. Ένα υπερβολικά καταπονημένο παπούτσι χάνει τον προστατευτικό του ρόλο. Συμπιεσμένη σόλα, εμφανής αστάθεια, ασυνήθιστοι πόνοι: όλα είναι σημάδια που πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη. Οι ειδικοί συμφωνούν σε ένα σημείο: η ζωή ενός ζευγαριού μπορεί να παραταθεί, αλλά όχι με οποιοδήποτε κόστος. Προσαρμόστε τη χρήση του, ακούστε το σώμα σας και μείνετε ρεαλιστές.

➜ Δείτε το ημερολόγιο των μαραθωνίων