Τρία βασικά ερωτήματα πριν από έναν μαραθώνιο

Καμία αμφιβολία: ο μαραθώνιος είναι το Άγιο Δισκοπότηρο του δρομέα, ο στόχος που γεννά ένα μείγμα κινήτρου, άγχους… και, για να είμαστε ειλικρινείς, κάποιες φορές πραγματικής αγωνίας. Ως μύθος που σέβεται τον εαυτό του, ο μαραθώνιος μοιάζει συχνά απρόσιτος. Ο δρόμος για να τον κατακτήσεις θυμίζει Indiana Jones: γεμάτος παγίδες, εμπόδια και εχθρούς… Κι όμως, με τα σωστά συστατικά, ο μαραθώνιος είναι εφικτός για όλους τους καθημερινούς ήρωες. Προφανώς, το να τρέξεις 42,195 χλμ. σε εντυπωσιακό χρόνο δεν είναι υπόθεση για τον καθένα, όμως το να καλύψεις απλώς την απόσταση είναι ρεαλιστικός στόχος, αρκεί να είσαι διατεθειμένος να δουλέψεις γι’ αυτόν και να έχεις ένα πραγματικό πλάνο. Ξεκινάμε;

Το θέλω πραγματικά;

Ας μπούμε κατευθείαν στην ουσία. Η επιθυμία. Οι ειδικοί της ψυχολογικής προετοιμασίας ξεχωρίζουν δύο είδη κινήτρου:

– Το εσωτερικό κίνητρο, δηλαδή αυτό που συνδέεται με την ίδια τη sport δραστηριότητα: την ευχαρίστηση που νιώθεις όταν τρέχεις, την ικανοποίηση από τη βελτίωση, την ανάγκη να γνωρίσεις καλύτερα τα σωματικά και ψυχικά σου όρια…
– Το εξωτερικό κίνητρο, δηλαδή αυτό που συνδέεται με τις συνέπειες της δραστηριότητας. Το τρέξιμο παύει να είναι αυτοσκοπός και γίνεται ένας τρόπος να κερδίσεις την αναγνώριση ενός δικού σου ανθρώπου, να πάρεις το μετάλλιο του τερματισμού, να νικήσεις έναν φίλο ή να προκαλέσεις τον θαυμασμό του συντρόφου σου…

Για να είναι η δέσμευσή σου σταθερή και διαρκής, το ιδανικό είναι να καλλιεργήσεις πρώτα ένα εσωτερικό κίνητρο και μόνο μετά ένα εξωτερικό. Αν απολαμβάνεις πραγματικά την προπόνηση, αυξάνεις σημαντικά τις πιθανότητες να ολοκληρώσεις τόσο την προετοιμασία όσο και τον ίδιο τον μαραθώνιο. Χρειάζεται να θέσεις στον εαυτό σου ένα κρίσιμο ερώτημα: γιατί θέλω να αναλάβω αυτή την πρόκληση; Ποιοι είναι οι λόγοι που με ωθούν να τη φέρω εις πέρας; Οι απαντήσεις σου θα σε βοηθήσουν να αξιολογήσεις τη δύναμη ή την αδυναμία του κινήτρου σου.

Είναι πάντα καλύτερο να ξέρεις γιατί κάνεις κάτι!

Είμαι διατεθειμένος να κάνω ό,τι χρειάζεται για να πετύχω τον στόχο μου;

Μια πρόκληση όπως ο μαραθώνιος μοιάζει λίγο με τις αποφάσεις της 1ης Ιανουαρίου: λες ότι θα το κάνεις, αλλά πολύ γρήγορα επιστρέφεις στις παλιές, κακές συνήθειες! Κι όμως, δεν υπάρχει χειρότερο από το να ξεκινήσεις μια πρόκληση και στη διαδρομή να συνειδητοποιήσεις ότι δεν θα τα καταφέρεις. Τότε είτε τα παρατάς είτε, ακόμη χειρότερα, εμφανίζεσαι στη γραμμή εκκίνησης… και οδεύεις ολοταχώς προς την εγκατάλειψη. Ό,τι πρέπει για να πληγεί η αυτοεκτίμησή σου! Πριν βιώσεις μια αποτυχία, καλύτερα να αναρωτηθείς: είμαι διατεθειμένος να κάνω ό,τι χρειάζεται για να πετύχω τον στόχο μου; Είμαι έτοιμος να αφιερώσω τον απαραίτητο χρόνο στην προπόνηση, να αλλάξω ρυθμό ζωής και διατροφικές συνήθειες, να αντέξω ορισμένους περιορισμούς; Αν η απάντηση είναι διστακτική, ίσως είναι προτιμότερο να θέσεις έναν διαφορετικό στόχο, λιγότερο χρονοβόρο και λιγότερο απαιτητικό. Γιατί όχι έναν ημιμαραθώνιο; Ή έναν αγώνα μετ’ εμποδίων με την παρέα σου; Αν η απάντηση είναι ξεκάθαρα «ναι», δεν πρέπει να είσαι αποκλειστικά ένας μελλοντικός μαραθωνοδρόμος σε όλη τη διάρκεια της προετοιμασίας. Πρέπει να παραμείνεις ένας ολοκληρωμένος άνθρωπος, δηλαδή πατέρας ή μητέρα, γιος ή κόρη, σύντροφος, φίλος, συνάδελφος…

Αν ο στόχος του μαραθωνίου σε αποκόπτει από τα πάντα, κάνε μια παύση πέντε λεπτών και σκέψου το. Είναι πράγματι λογικό όλο αυτό;

Είναι η κατάλληλη στιγμή;

Πίεση στο φουλ στη δουλειά, καλοκαιρινές διακοπές με την οικογένεια, ένα μεγάλο project που πρέπει να ολοκληρωθεί… Οι λόγοι ποικίλλουν, όλοι όμως σημαίνουν περιορισμένη διαθεσιμότητα, τόσο πρακτική όσο και ψυχολογική. Κι όμως, για να πετύχεις σε μια πρόκληση όπως ο μαραθώνιος, χρειάζεσαι και τα δύο. Η καλύτερη λύση είναι να πάρεις ένα ημερολόγιο και να εντοπίσεις τις περιόδους κατά τις οποίες ξέρεις ότι δεν θα μπορέσεις να ακολουθήσεις σωστά ένα προπονητικό πλάνο και έναν ισορροπημένο τρόπο ζωής. Είναι επίσης σημαντικό να σημειώσεις τις στιγμές που συνήθως νιώθεις πιο κουρασμένος: κάποιοι πέφτουν το φθινόπωρο, άλλοι δέχονται έντονο στρες με την έναρξη της σχολικής χρονιάς… Μόλις εντοπίσεις αυτές τις περιόδους, θα μπορέσεις να βρεις τα διαθέσιμα παράθυρα για να τοποθετήσεις τις εβδομάδες προετοιμασίας και να προγραμματίσεις τον μαραθώνιό σου. Αυτή η μικρή δουλειά με το ημερολόγιο θα σε βοηθήσει επίσης να ξεχωρίσεις μέσα από την τεράστια προσφορά αγώνων τις διοργανώσεις που σου ταιριάζουν. Αλλά αυτό είναι μια άλλη, μεγάλη ιστορία…