De opmars van marathons in Afrika: Lagos, Kigali, Accra… de nieuwe grote afspraken op het continent

✓ Een overzicht van enkele van de bekendste marathons van Afrika, met een analyse van hun aantrekkingskracht.

Access Bank Lagos City Marathon in Nigeria

De Marathon van Lagos kreeg het label Bronze en is sinds 2016 uitgegroeid tot een vaste waarde. Dat jaar kende de IAAF (nu World Athletics) de wedstrijd een internationaal label toe, waardoor ze wereldwijd erkenning kreeg. De marathon werd opgericht door de Nigeriaanse atletiekfederatie en vindt elk jaar in februari plaats. Het is de eerste internationale marathon van het land. Begin 2025 stonden meer dan 25.000 lopers aan de start, een deelnemersrecord. Onder hen waren 4.000 internationale atleten die de 10e editie van het evenement kwamen vieren. Het parcours loopt langs het hart van de Golf van Guinee en spreekt buitenlandse lopers sterk aan. Naast de sportieve uitdaging onderscheidt de marathon zich door een unieke feestelijke sfeer, met concerten, een uitzinnige publieksbeleving en een viering van het hardlopen die je maar zelden elders aantreft.

➜ Alle info

Kigali Peace Marathon in Rwanda

De Vredesmarathon verwijst met zijn naam naar de genocide van 1994 en belichaamt de wens van het land om via sport vrede, welzijn en verzoening te bevorderen. Al 20 jaar vindt dit iconische evenement elk jaar begin juni plaats, met als doel eenheid en broederschap te vieren. De wedstrijd wordt georganiseerd door de Rwandese atletiekfederatie en het ministerie van Sport, en brengt tot 10.000 lopers samen. Veel van hen zijn internationale toeristen die Kigali ontdekken via een van de drie afstanden: marathon, halve marathon of 10 km. Meedoen betekent niet alleen een bijzondere sportervaring, maar ook een bijdrage aan de lokale economie en de aantrekkingskracht van de Rwandese hoofdstad.

➜ Alle info

Accra Marathon in Ghana

“Accra” is het woord dat een bezoeker bij aankomst in het land van een local hoort. Of je nu uit Europa, Amerika, Azië of elders komt, iedereen is welkom bij de Ghanezen. Dit grote sportevenement vindt doorgaans plaats op de laatste zondag van oktober en brengt bijna 1.000 deelnemers samen voor de marathon, 10 km en 5 km. Meedoen is de beste manier om de Ghanese kust en de stedelijke landschappen van Accra te ontdekken. Tegelijk brengt de wedstrijd inwoners samen en maakt ze hen bewust van het belang van een gezonde en actieve levensstijl.

➜ Alle info

De Standard Chartered Nairobi Marathon in Kenia

Na twee jaar afwezigheid keert de marathon van Nairobi terug naar het iconische Nyayo Stadium. Een opsteker voor alle hardloopliefhebbers, van beginners tot ervaren lopers en van valide deelnemers tot mensen met een beperking. Het evenement staat open voor iedereen en biedt zes onderdelen, waaronder een halve marathon voor rolstoelgebruikers en een 5 km met de naam Family Fun Run. Daarmee wil de organisatie de verwachte 25.000 deelnemers tegemoetkomen. De volgende editie vindt plaats op 26 oktober aanstaande, met een nieuw liefdadigheidsinitiatief, Futurmakers, dat kansarme jongeren ondersteunt, in het bijzonder vrouwen en mensen met een beperking.

➜ Alle info

De Sanlam Marathon van Kaapstad in Zuid-Afrika

Tussen bergen en oceaan heeft de Kaapstad Marathon, met het label Gold, alles om van te dromen. De wedstrijd staat op het punt de eerste Afrikaanse marathon te worden die toetreedt tot de Abbott World Marathon Majors, het circuit van de grootste marathons ter wereld. Het evenement biedt een uitzonderlijke mix van menselijke warmte, indrukwekkende beelden en sportieve uitdaging. Wie wil opgaan in een ontspannen, hartelijke sfeer, ondanks de pijn blijven glimlachen en unieke emoties beleven, kan nog deel uitmaken van de 24.000 lopers van de editie van 2025. 19 oktober moet dus met stip in de agenda staan, of je nu de marathon loopt, voor 10 of 5 km kiest, of als trailrunner 11, 22 of 43 km aflegt.

➜ Alle info

© Kayode Olopa

Marathons die steeds meer publiek aantrekken

Alle marathons die hierboven aan bod kwamen, zagen hun inschrijvingen de voorbije jaren groeien of mikken op verdere groei. Deelnemersrecords sneuvelen de laatste tijd in hoog tempo. Dat stemt organisatoren tevreden, al maakt het de organisatie ook complexer. In 2021 verwelkomde de Kaapstad Marathon 6.000 finishers. Voor de editie van 2025 verwachten de vijf partners uit uiteenlopende sectoren, Sanlam, de gemeente Kaapstad, de regionale atletiekfederatie Western Province Athletics (WPA), Asem Running en Infront, dat aantal te verviervoudigen. Zo worden 24.000 lopers verwacht aan de start van de verschillende onderdelen, die plaatsvinden van zaterdag 18 tot en met zondag 19 oktober.

Waarom is het succes zo groot?

Verschillende factoren verklaren de aantrekkingskracht van deze marathons.

● Een van de belangrijkste redenen waarom Europeanen en Australiërs het vliegtuig nemen om ergens een marathon te lopen, is het parcours. Ver weg van een klassieke stadsloop of een wedstrijd over landelijke wegen is het parcours van deze marathons een ware tocht tussen hemel en aarde. De imposante Tafelberg, die boven Kaapstad uittorent, behoort tot de zeven nieuwe natuurwonderen van de wereld en biedt een adembenemend panorama. Andere marathons dompelen je onder in de stad zelf. Zo loopt de Accra Marathon door historische wijken met koloniale gebouwen en levendige winkels. En daar houdt het niet op: de wedstrijd voert ook langs de Golf van Guinee, zodat je enkele kilometers loopt met de frisse oceaanlucht in je nek.

● Een andere belangrijke motor achter de populariteit is de unieke kans om reizen en het ontdekken van een bestemming te combineren met een sportieve ervaring. Zelfs atleten die voor een scherpe tijd komen, kunnen na 42,195 km marathonafstand van die gelegenheid gebruikmaken om het hoofd leeg te maken. Lagos, bekend om zijn filmindustrie, draagt de bijnaam “Centre of Excellence”. De stad is niet alleen een bezoek waard vanwege Nollywood, maar ook vanwege het bruisende nachtleven, het lokale ambacht zoals stoffen, kralen en sieraden, en de prachtige stranden. Om de komst van toeristen te vergemakkelijken en het toerisme te stimuleren, werkt de Access Bank Lagos City Marathon samen met lokale reisbureaus die bezoekers helpen bij het regelen van accommodatie, transfers en excursies. Ook Rwanda, waar de Kigali Peace Marathon plaatsvindt, heeft veel te bieden: heuvels, bergkammen en valleien, maar ook het Kivumeer, vulkanen en nationale parken met adembenemende landschappen.

● Het klimaat, waaraan buitenlandse lopers niet gewend zijn, kan eveneens nieuwsgierigheid wekken. Je lichaam aanpassen aan een nieuwe atmosfeer, droog of vochtig afhankelijk van de bestemming, vormt een extra uitdaging. Maar welke doorgewinterde sporter wil zichzelf niet overtreffen, de uitdaging aangaan en nieuwe sensaties ervaren in een onbekende omgeving? Wie vooral voor ontspanning en plezier komt, heeft doorgaans sportief gezien minder last van het tijdsverschil of de lokale weersomstandigheden. Om te voorkomen dat lopers tijdens de wedstrijd last krijgen van hoge temperaturen, laten sommige marathons, zoals de Lagos City Marathon, de wedstrijden erg vroeg starten, rond 6.30 uur. In februari schommelt de temperatuur er tussen 22 en 33 graden en blijft de luchtvochtigheid ook in het droge seizoen hoog.

● Duurzame en sociale initiatieven vormen misschien het laatste stukje van de puzzel. Ze spreken ook lokale deelnemers aan. Die lopen niet alleen door hun eigen stad, maar zien deze evenementen als een kans om doelen te steunen die hen na aan het hart liggen. De organisatoren van de Sanlam Cape Town Marathon en de Standard Chartered Nairobi Marathon willen hun ecologische impact zo klein mogelijk houden. De eerste zette een programma op om afval te verminderen of te hergebruiken, terwijl de tweede alle wegwerpplastic uit het evenement heeft verbannen. De Access Bank Lagos City Marathon kiest dan weer voor een sterker sociale aanpak met informatiesessies en gratis tests voor deelnemers, om zo het bewustzijn rond hiv en aids te vergroten.

● Lopers die alleen komen, treffen langs het parcours of midden in het peloton vaak bekenden. Wie ter plaatse niemand kent, legt gemakkelijk contact met andere hardloopliefhebbers. Marathons zijn dan ook motoren van sociale verbinding en brengen mensen met elkaar in contact op plekken waar dat anders misschien niet zou gebeuren.

© Harry Daemen

Hoe kies je uit al die marathons?

Afhankelijk van wat de marathonloper of toekomstige marathonloper zoekt, kunnen persoonlijke en praktische criteria de doorslag geven. Om de ervaring te vinden die het beste bij je past, moet je eerst je prioriteiten bepalen. Staat een snelle tijd voorop, kies dan voor een vlak parcours en gunstige weersomstandigheden. Wie in het buitenland vooral een bijzondere ervaring wil beleven, doet er goed aan zich te verdiepen in de landschappen en cultuur van elke bestemming. Voor een vlot verloop en een eenvoudige logistiek kies je het best een bestemming die gemakkelijk bereikbaar is. Ook de reputatie van het evenement, de maatschappelijke betrokkenheid of het nachtleven in de gaststad kunnen meewegen. En blijft kiezen ondanks alles lastig, dan duurt het leven lang genoeg om ze ooit allemaal te proberen!

De groeiende reputatie van marathons in Afrika is geen toeval. Ze komt zowel voort uit de wereldwijde populariteit van hardlopen als uit de bijzondere aantrekkingskracht van reizen, waarin sportief avontuur en een uitzonderlijke menselijke ervaring samenkomen. Voor een local betekent deelname aan een van deze marathons samen lopen, zijn stad met nieuwe ogen bekijken en de uitdaging van 42,195 km aangaan in zijn eigen leefomgeving. Redenen genoeg om zelf aan dit avontuur te beginnen.