Noord-Korea organiseerde zijn eerste internationale marathon sinds 2019: een ervaring buiten de tijd

Een start buiten de tijd

De start vindt plaats in het legendarische Kim Il-sungstadion, voor tribunes vol duizenden zorgvuldig geselecteerde toeschouwers. De sfeer is vreemd, ergens tussen plechtigheid en de vervoering van de grootste voetbalstadions. Je voelt dat alles onder controle is, maar het publiek speelt het spel mee. De gezichten staan strak en geconcentreerd, toch klinkt er applaus. Buitenlandse lopers worden nieuwsgierig bekeken, soms zelfs hartelijk. En wanneer het startschot klinkt, begeleiden bijna religieuze stilte en de eerste passen elkaar.

Wie al eens in bruisende steden heeft gelopen, waar op elke straathoek muziek klinkt, kan hier even uit zijn ritme raken. Dit is in niets te vergelijken met de Marathon van New York: het geluid blijft gedempt, de straten zijn rustig en aanmoedigingen zijn schaars. Het asfalt ligt er onberispelijk bij, de lanen zijn breed en bijna leeg. En in de verte staan steeds die gigantische monumenten, als stenen wachters over de stad.

Veel meer dan een gewone wedstrijd, een onderdompeling in een andere wereld

Deze marathon draait om veel meer dan 42,195 km. Voor buitenlandse deelnemers begint het avontuur al lang voor de start. Inschrijven moet via Koryo Tours, een gespecialiseerd bureau dat een pakket van zes dagen aanbiedt, met de wedstrijd, accommodatie, excursies en transfers inbegrepen… altijd in groep en altijd onder begeleiding. Zelfstandig door Pyongyang trekken is onmogelijk, laat staan zelf je route of lunchpauze bepalen. Alles ligt vast en is uitgestippeld. Dat is de prijs die je betaalt voor deze ervaring.

En wat voor een ervaring. Wie erbij was, spreekt van een schok. Niet per se een harde, wel een diepgaande. Een onderdompeling in een andere wereld, bevroren in de tijd, waarin elk gebaar en elke blik betekenis lijkt te hebben. Je loopt door een hoofdstad waarvan het dagelijks leven voor bezoekers ontoegankelijk blijft, waar de enscenering net zo belangrijk is als de inspanning zelf.

Lopen voor de geschiedenis

De datum van de marathon is geen toeval. De wedstrijd wordt elk jaar georganiseerd, tenminste wanneer de grenzen niet gesloten zijn, als eerbetoon aan Kim Il-sung, de grondlegger van het Noord-Koreaanse regime, die in 1912 werd geboren. Het evenement reikt dus veel verder dan een gewone sportafspraak. Het is een eerbetoon, een visitekaartje, een demonstratie van orde en loyaliteit. Een schouwspel van discipline waarin alles uiteraard tot op de seconde is gepland.

Voor buitenlandse lopers is het vooral een uiterst zeldzame kans en een unieke ervaring. In 2019 deden bijna 950 buitenlanders mee. Dit jaar waren het er minder, maar misschien waren ze nog gemotiveerder. Na zes jaar onderbreking door de pandemie en de volledige afsluiting van het land, voelt de hervatting van de wedstrijd als een klein teken van openheid.

Wat de lopers bijblijft

Wie terugkeert, vertelt over een mix van emotie, fascinatie en soms ook ongemak. Alles is geregisseerd en wordt in de gaten gehouden. Elke gemaakte foto is eerder een herinnering dan een spontane momentopname. Toch sluit die permanente controle oprechte momenten niet uit. Uitgewisselde blikken, vluchtige glimlachen, kinderen langs de weg die aarzelend applaudisseren… Die kleine dingen waardoor je ondanks alles een menselijke band voelt.

En dan is er natuurlijk de inspanning. Want dit is wel degelijk een echte marathon. Het parcours is veeleisend, het weer onvoorspelbaar en de stilte om je heen dwingt je je motivatie elders vandaan te halen. Maar juist daardoor wordt het bijna meditatief. Je loopt voor jezelf, voor dat unieke gevoel tegelijk deel uit te maken van de omgeving en er buiten te staan, tegelijk deelnemer en getuige te zijn.

Een marathon als geen andere… en zonder Strava

Lopen in Pyongyang doe je niet voor een snelle tijd. Je vinkt er geen Strava-doel mee af en laat er je Instagramfeed niet mee ontploffen. Om te beginnen moet je überhaupt verbinding kunnen maken. Internettoegang is er namelijk streng gereguleerd en uitsluitend beschikbaar voor hooggeplaatste vertegenwoordigers en bepaalde studenten. En Strava, hoe zit het daarmee? De Amerikaanse app is daar heel duidelijk over. Alle gebruikers die hun activiteiten in Noord-Korea uploaden, worden systematisch verbannen, om veiligheidsredenen en in overeenstemming met de Amerikaanse regering. Reken dus niet op de kudos van je vrienden. Deze marathon is iets anders. Je accepteert dat je uit je evenwicht wordt gebracht en buiten het vertrouwde kader van de globetrottende loper treedt, en ruilt vrijheid in voor ervaring. Zeldzaam, geregisseerd en bijzonder. Maar onvergetelijk.

Voor degenen die in Pyongyang hun hardloopschoenen aantrokken, was dit veel meer dan een wedstrijd. Het was een moment buiten de tijd, een pauze tussen twee werelden. En als je loopt om te ontdekken, om te voelen, om uit je comfortzone te worden gehaald… dan is het misschien ook voor jou ooit zover dat je vanuit het Kim Il-sungstadion van start gaat.

✔ Alle uitslagen van de Marathon van Pyongyang 2025