WK Tokio: Ethiopië en Kenia jagen op de marathonkroon, outsiders liggen op de loer

Tokio is van 13 tot en met 21 september niet alleen gastheer van het WK atletiek: tijdens de marathon wordt de stad het decor van een titanengevecht. Maar liefst 96 marathonlopers uit 47 landen vertrekken op de 15e (00.30 uur Franse tijd) door de straten van de Japanse hoofdstad. Toch springen achter die brede bezetting enkele namen eruit. Mannen die geschiedenis kunnen schrijven en records kunnen laten sneuvelen. Op de eerste rij staat een rivaliteit die al ruim dertig jaar meegaat: Ethiopië tegen Kenia. De twee grootmachten van de lange afstand trekken met indrukwekkende troeven ten strijde.

De Ethiopische armada

Deresa Geleta, de metronoom

Op zijn 29e is Deresa Geleta (2u02'38, persoonlijk record, 2023, Valencia) de sterkhouder van de Ethiopische ploeg. Als nummer vijf van de wereld geldt hij als een serieuze titelkandidaat. Zijn kracht is regelmaat: hij liep meerdere marathons in 2u03 tot 2u04 en treedt daarmee in de voetsporen van Haile Gebrselassie en Kenenisa Bekele. Een medaille op een groot kampioenschap ontbreekt nog. In Tokio wil hij zijn enorme chronometrische potentieel omzetten in wereldgoud.

Tadese Takele, de flamboyante jeugd

Zijn naam doet nog altijd denken aan die van een nieuwkomer, maar Tadese Takele (23) knalde dit seizoen al naar 2u03'23 in Londen, goed voor de achtste tijd van de wereld. Als specialist van snelle starts kan hij de wedstrijd halverwege openbreken. Voor velen belichaamt hij de generatiewissel in Ethiopië.

Tesfaye Deriba, de boeman

Vaak in de schaduw heeft Tesfaye Deriba vorig jaar een sterke 2u04'13 gelopen in de marathon van Seoul. Deze robuuste loper, die vertrouwd is met grote wegwedstrijden, houdt van veeleisende parcoursen. Tokio kan hem uitstekend liggen als het weer roet in het eten gooit, met hoge luchtvochtigheid en warmte.

➜ Tel je de tijden van de drie Ethiopische kopmannen bij elkaar op, dan komen ze uit op een gemiddelde van ongeveer 2u03'45. Daar zou elk peloton koude rillingen van krijgen.

De Kenianen in de aanval

Vincent Kipkemoi Ngetich, de toekomstige topper

Hij is pas 26, maar Vincent Kipkemoi Ngetich heeft al een plek veroverd bij de wereldtop. Zijn 2u03'13 in Berlijn in 2023 leverde hem de reputatie van een wonderkind op. Hij kan hoge tempo's lang volhouden zonder tekenen van verval en doet denken aan een zekere Eliud Kipchoge aan het begin van diens carrière. Tokio kan zijn definitieve doorbraak op het wereldtoneel worden.

Hillary Kipkoech, de onruststoker

Met een persoonlijk record van 2u04'45 belichaamt Hillary Kipkoech het typische profiel van de onvoorspelbare Keniaan. Hij kan schitteren, maar ook volledig door het ijs zakken, en een wedstrijd in vuurwerk veranderen. Zijn aanvallen bergop en plotse versnellingen maken hem gevaarlijk in een kampioenschap waarin tactiek even belangrijk is als snelheid.

Erick Kiplagat Sang en Kennedy Kimutai, de Keniaanse outsiders

Achter de twee blikvangers zorgen Erick Kiplagat Sang (2u04'30) en Kennedy Kimutai (2u05'27) voor een indrukwekkende breedte in de Keniaanse ploeg. In een wedstrijd waarin het veld stilaan wordt uitgedund, kunnen ze als luitenants het peloton opblazen.

Andere kanshebbers die je nooit mag onderschatten

Victor Kiplangat, de regerende Oegandese kampioen

In 2023, tijdens het vorige WK, schitterde hij op het asfalt van Boedapest. Met een uitgekiende race en een eindtijd van 2u08'53 bezorgde hij zijn land de gouden medaille. De man met een persoonlijk record van 2u05'05 wil bevestigen dat hij nog altijd tot de beste lopers op de klassieke afstand behoort.

Othmane El Goumri, de Marokkaanse regelmaat

Op zijn 33e kent Othmane El Goumri het klappen van de zweep. Met een persoonlijk record van 2u05'12 heeft hij niet de benen van de Ethiopiërs, maar zijn ervaring in grote marathons zoals Londen, New York en Valencia maakt hem tot een loper om in de gaten te houden.

Richard Ringer, de duivelse finisher

Als Europees kampioen op de marathon in München in 2022 is Richard Ringer het prototype van de kampioenschapsloper. Zijn persoonlijk record van 2u05'36 maakt geen indruk op Oost-Afrika, maar zijn tactisch inzicht en supersnelle finish zijn sterke wapens. Ringer heeft al bewezen dat hij zijn moment kan afwachten en op het juiste moment kan toeslaan.

Amanal Petros, de meest Keniaanse Duitser

Met een tijd van 2u04'58 behoort Amanal Petros tot de zeldzame Europeanen die de Keniaanse en Ethiopische standaarden benaderen. Hij traint een groot deel van het jaar op de Keniaanse hoogvlakten en heeft zich de voorbije vijf jaar gestaag ontwikkeld. Zijn voorliefde voor snelle wedstrijden kan hem naar een plaats in de mondiale top vijf stuwen.

Ryota Kondo en Kyohei Hosoya, de Japanse beloften

Voor eigen publiek is Japan niet van plan om slechts mee te doen. Ryota Kondo (2u05'39) en Kyohei Hosoya (2u05'58) vertegenwoordigen de nieuwe Japanse generatie. Het immer fanatieke publiek in Tokio kan hun vleugels geven. In 2021, tijdens de Spelen, zagen we al hoe groot de geestdrift was: Tokio weet zijn marathonlopers boven zichzelf uit te laten stijgen.

Het gewicht van de geschiedenis

Op het WK wordt de mannenmarathon vrijwel altijd gedomineerd door Oost-Afrika. Sinds de overwinning van Douglas Wakiihuri uit Kenia in 1987 tot die van Tamirat Tola uit Ethiopië in Eugene in 2022 is de trend duidelijk. Europeanen sprokkelden slechts enkele medailles bijeen, zoals Abel Antón uit Spanje in de jaren 90. De regerende wereldkampioen is Victor Kiplangat, die in 2023 in Boedapest de titel veroverde na een dominante race in 2u08'53. Tokio kan een nieuw Ethiopisch, Keniaans of Oegandees gezicht kronen en zo de traditie voortzetten.

Alle ingrediënten zijn aanwezig: een uitzonderlijk sterk deelnemersveld, een historische rivaliteit tussen Kenia en Ethiopië, ambitieuze Europese outsiders en een gastland dat klaarstaat om zijn marathonlopers naar voren te schreeuwen. De WK-marathon draait vaak om doseren, warmte, luchtvochtigheid, bluf en geduld. Met zijn lange lanen en gepassioneerde publiek kan Tokio een van de mooiste duels van de voorbije jaren opleveren.