Tatuaże i bieganie: kiedy wynik staje się dziełem sztuki

Dlaczego nie wpaść do tatuatora prosto po tym, jak pobiliście życiówkę na Marathon d’Angoulême? Zawody za zawodami, wspomnienia proszą się o utrwalenie, a czasem zdjęcia i media społecznościowe już nie wystarczają. I właśnie wtedy na horyzoncie pojawiają się tatuaże. Nie dla szpanu. Nie dla lajków. Raczej po to, by zostawić ślad. Taki, który robimy dla siebie, znacznie bardziej osobisty niż wpis na Stravie. Tatuaż przestał być chwilową modą i w błyskawicznym tempie stał się powszechny. „To naprawdę wyraźny trend”, zapewnia Agathe Cossement, tatuatorka z czteroletnim doświadczeniem. Biegacze, niezależnie od tego, czy prowadzą stawkę, czy walczą o przetrwanie w niedzielny poranek, nie mogli przejść obok tego obojętnie. „Mieć bieganie pod skórą” jeszcze nigdy nie brzmiało tak dosłownie.

Berlin, czyli stolica maratońskiego tuszu

W stolicy Niemiec zjawisko przybrało szczególną skalę. Każdego roku tłumy finisherów ruszają, czasem już następnego dnia po biegu, do studiów tatuażu w dzielnicach Friedrichshain i Kreuzberg. Salony takie jak No Pain No Gain, Black Ink Berlin czy Skinlines przyjmują biegaczy z całego świata. Numer startowy wciąż leży złożony w torbie, a buty nie zdążyły jeszcze całkiem wyschnąć. W Mitte, w studiu Good Old Times, Swen Losinsky regularnie spotyka sportowców, którzy chcą uwiecznić swój pobyt w Berlinie w pobliżu Bramy Brandenburskiej. Jego podejście do zawodu dobrze współgra z biegaczami przekraczającymi metę z płonącymi nogami i otwartym sercem. W 2020 roku opowiadał o tym portalowi Jecky Beng Stories . „ Dobry dzień to taki, który nie jest zwyczajny”, mówi niemiecki tatuator. „A kiedy ktoś przychodzi do mnie po maratonie, to zawsze jest dobry dzień. Są zmęczeni, wyczerpani, ale się uśmiechają. Ich prośba jest wyjątkowa i ma sens. Nie tatuujemy po prostu rysunku, tylko moment z życia.” » 

Najczęściej wybierany tatuaż? Minimalistyczny kontur charakterystycznego zabytku, uzupełniony napisem „42,195 km”, a u najbardziej dumnych także własnym czasem. Niektórzy dodają średnie tempo albo dokładną datę, jak ukłon w stronę chwili, w której czas się zatrzymał. Jeśli bieg poszedł dobrze, tusz pojawia się z dumą. Agathe Cossement tatuowała wielu sportowców i podkreśla, że choć we Francji to zjawisko jest mniej powszechne, „w Berlinie panuje prawdziwa moda na tatuaże po zawodach, a studia znajdują się kilka metrów od trasy maratonu. U nas jest trudniej, bo nie wolno tatuować poza miejscem pracy. Normalnie jest to zabronione”. Jeśli jednak były problemy, rezygnacja, skurcze albo ściana na 35. kilometrze, tatuaż staje się aktem rewanżu. Sposobem, by powiedzieć „zrobiłem to”, nawet jeśli bolało.

 Myślę, że podczas biegu powiedziała sobie: „Dobra, chcę mieć to ze sobą przez całe życie i móc kiedyś powiedzieć wnukom, że babcia przebiegła Marathon pour Tous w Paryżu.” 

Kultura, która wykracza poza sam bieg

Zjawisko nie ogranicza się do Berlina. W Nowym Jorku na wielu łydkach pojawiają się panorama miasta i Statua Wolności. W Bostonie ikoną zostaje jednorożec maratonu. W Londynie powraca Tower Bridge. Nie zapominajmy o Paryżu. Także tutaj trend powoli, lecz konsekwentnie zdobywa popularność. Po przekroczeniu mety na avenue Foch jedni świętują na tarasie, inni idą do tatuatora. Pomysłów w stolicy nie brakuje: minimalistyczna Wieża Eiffla, Łuk Triumfalny jako punkt docelowy albo zarys trasy tworzący artystyczną pętlę między Bastille, Vincennes i Boulogne. Skóra staje się pocztówką ciała, a każdy tatuaż opowiada fragment trasy, miasto i emocje.

Agathe Cossement wspomina klientkę naznaczoną, dosłownie i w przenośni, przez Marathon pour Tous podczas igrzysk olimpijskich w Paryżu w 2024 roku. „Udział w nim był dla niej zaszczytem. Miała trochę wrażenie, że jest zawodową sportsmenką”, opowiada Agathe. To uczucie chciała zachować na zawsze. „Myślę, że podczas biegu powiedziała sobie: „Dobra, chcę mieć to ze sobą przez całe życie i móc kiedyś powiedzieć wnukom, że babcia przebiegła Marathon pour Tous w Paryżu.”” Zaledwie dwa tygodnie po zawodach przekroczyła próg studia. „Wiedziała, że chce mieć tatuaż, ale zupełnie nie wiedziała jaki. Opowiadała o Wieży Eiffla, o zniczu olimpijskim, który zrobił na niej wrażenie… więc połączyłam najważniejsze momenty”. Miesiąc później wróciła, chcąc dodać olimpijskie kółka. „A potem zapytała: „Gdzie mogłybyśmy wpisać Marathon pour tous?”” Efekt: okrągły tatuaż z napisem „Marathon pour tous Paris 2024” i dystansem 42,195 km otaczającym całość niczym osobista pieczęć.

Za tym rysunkiem kryje się coś więcej niż wspomnienie zawodów. To całe życie. „Ta klientka jest mamą koleżanki, która mieszka dziesięć minut ode mnie”, dodaje miłośniczka sportu, dawniej biegająca i tańcząca. „Należy do lokalnej grupy biegowej Bipèdes à Bernay w Normandii. Zawsze biegała, a teraz bardzo chciała zaznaczyć to na swoim ciele”. Tatuaż staje się świadectwem. Przejściem. Powodem do dumy. Tusz działa jak znacznik życia, punkt odniesienia na osobistej drodze. Nie utrwalamy czasu wyłącznie dla cyfr, lecz dla wszystkiego, co się za nim kryje: miesięcy przygotowań, poranków w deszczu, bólu, wątpliwości i dopingu. Są też tacy, którzy zamiast zabytku wybierają własny ślad GPS. Krętą linię na przedramieniu, pętlę na kostce, stylizowaną mapę na boku. Tatuaże opowiadające o trasie i materializujące obsesję: być coraz lepszym, raz za razem.

Cel: złamać 3 godziny, Paryż z ekipą i tatuaże na szczęście

Są tatuaże po zawodach, ale są też te zrobione przed nimi. Te, które stają się paktem. Obietnicą złożoną sobie, przyjaciołom albo jednym i drugim. W świecie biegania bywają prawdziwymi totemami motywacji. „Sub 3” na przedramieniu, wymarzony czas na udzie, data maratonu, którego jeszcze się nie przebiegło, zapisana na skórze niczym proroctwo. Przekaz jest jasny: nie ma prawa zabraknąć sił. Niektóre grupy znajomych traktują to nawet jak zakład. „Jeśli ktoś z nas złamie trzy godziny, wszyscy robimy sobie tatuaż.” „Jeśli pobiję rekord, wytatuuję sobie czas dokładnie nad kostką.” Trochę szalone wyzwania, rzucane między dwoma piwami po treningu progowym, które czasem naprawdę kończą się w studiu tatuażu. Ale są też granice.

 Nie radzę robić tatuażu bezpośrednio po zawodach.

Agathe opowiada: „Klient przyszedł do mnie po Marathon de Paris trzy dni później. Zapytałam go, po co przychodzi, skoro nie zdążył odpocząć. Poradziłam mu, żeby wrócił do domu i pojawił się ponownie za tydzień lub dwa, żeby ciało miało czas się zregenerować”. Agathe dodaje ważne ostrzeżenie dotyczące regeneracji: „Zazwyczaj podczas maratonu niewiele jemy. Nawodnienie zależy od konkretnej osoby. Nie radzę robić tatuażu bezpośrednio po biegu. Ciało nie ma wtedy czasu na regenerację. Tatuaż może wyjść idealnie, ale zmęczenie pozostaje. Z punktu widzenia higieny i zdrowia obawiam się odrzucenia tuszu i krwawienia”. Niektórzy biegacze czują się dobrze tuż po wysiłku, ale to wyjątek.

Taki tatuaż działa jak paliwo. Delikatna, ale realna presja. Za każdym razem, gdy nogi zaczynają piec i pojawia się myśl o zejściu z trasy, wzrok pada na wytatuowane cyfry i przypomina o podjętym zobowiązaniu. Głowa trzyma się tuszu. A kiedy cel zostaje wreszcie osiągnięty, pętla się zamyka. Ten sam wzór, tym razem z rzeczywistym czasem, przykrywa poprzedni. 2:59:42 czarnymi literami, idealnie w zgodzie z pierwotnym marzeniem. W tej bardzo osobistej wersji biegowego tatuażu skóra staje się kroniką rozwoju. Sportową linią życia, wyznaczaną kolejnymi celami zapisanymi czarno na białym. Nie po to, by coś udowadniać innym. Tylko żeby nie zapomnieć, co sobie obiecaliśmy.

Skutki uboczne tatuażu u biegacza

Tatuaż po maratonie? Czemu nie. Dla regularnie biegających tusz nie zawsze jest jednak obojętnym zabiegiem. Choć komplikacje zdarzają się rzadko, przed wejściem pod igłę warto znać kilka skutków ubocznych. „Jeśli ktoś przebiegł maraton albo ukończył Ironmana, wolę poczekać tydzień lub dwa, żeby ciało odzyskało energię”, przypomina tatuatorka, która sama pobiegnie swój pierwszy maraton w weekend 27–28 września w Bergues, podczas Marathon Bière Flandre Festival. „Do tatuażu potrzebne jest wypoczęte ciało”. Tatuaż wymaga sporo energii, zarówno z powodu bólu podczas sesji, jak i późniejszego gojenia. „Przed tatuażem zaleca się dobrze wyspać, zjeść porządny posiłek, nie pić alkoholu i naprawdę odpocząć. Ciało potrzebuje energii, żeby się zagoić, skóra może krwawić, to obciążający proces”.

Jako jeden z wielu przykładów Agathe, działająca na Instagramie jako @atattooaline, wspomina klienta świeżo po Ironmanie. „Ukończył go trzy tygodnie wcześniej, ale jego organizm zaczął odczuwać skutki wysiłku i podczas czterogodzinnej sesji tatuażu zrobiło mu się słabo. Robimy to etapami”. Nawodnienie, już kluczowe dla biegacza, staje się jeszcze ważniejsze: „Nawet osoba, która biega, powinna pić więcej niż przeciętnie. Nie można też bać się zjeść przed sesją, bo to pochłania mnóstwo energii”. Biegacz, którego organizm jest zmęczony kilometrami, potrzebuje więc choć odrobiny odpoczynku przed wejściem pod igłę. „Po wysiłku ciało jest zmęczone, pojawiają się zakwasy. Nie można tatuować na przykład poparzonej słońcem skóry”. Skóra jest wtedy bardziej delikatna, a ryzyko problemów z gojeniem rośnie.

© @popsugar

© Threads@laurinktat

© @ycoiado

© Pinterest@Jen Strong

© @Popsugar

© @latatoueuse.com

27-letnia tatuatorka podkreśla też jak ważne jest, by po wykonaniu tatuażu nie wracać zbyt szybko do treningów. „Najpierw musi rozpocząć się gojenie. Wytatuowana w poniedziałek łydka nie może robić interwałów w środę. Skóra pozostaje wrażliwa i podatna na podrażnienia, a ocierające ubrania i pot utrudniają gojenie”. Krótka przerwa jest więc konieczna: zwykle kilka dni, czasem nawet dwa tygodnie. Dobra wiadomość jest taka, że zdrowi, aktywni sportowcy często goją się szybciej. „Kiedy dobrze jemy, śpimy i uprawiamy sport, goimy się znacznie szybciej niż osoby, które imprezują i źle sypiają. Wiem też, że biegacze zazwyczaj gorzej znoszą ból po zabiegu”.

Niektóre miejsca na ciele są bardziej problematyczne. W strefach narażonych na częste tarcie, takich jak pas piersiowy, opaska GPS czy szelki plecaka, tatuaż może się zniszczyć, stracić ostrość albo przeszkadzać w korzystaniu ze sprzętu. „Mówię klientom, że tatuaż trzeba dopasować do kształtu ciała i mięśni. Łydki czy ramiona są w porządku, ale wewnętrzna strona ramion i żebra ocierają się bardziej”. Słońce pozostaje największym wrogiem świeżego tuszu, może zmieniać kolory i podrażniać skórę. Agathe radzi więc, zależnie od miejsca, chronić tatuaż na przykład specjalną folią, rękawkiem na ramię albo „kremem z filtrem 50, który jest obowiązkowy”. Ogranicza to również tarcie podczas treningów.

Tatuaż i pot nie są dobrym połączeniem

Miłośnicy numerów startowych powinni też unikać tatuowania tuż przed zawodami. Zmęczenie, odwodnienie i stres osłabiają układ odpornościowy, a stan zapalny może zepsuć start. Tatuaż wykonany tuż po biegu, gdy ciało wciąż jest na adrenalinie, może również boleć bardziej. „Nie wolno wracać zbyt szybko, trzeba dać organizmowi 3–4 dni, żeby rozpoczął gojenie”, mówi Agathe z własnego doświadczenia. „Wykonuję dość delikatne tatuaże, które szybko się goją, po dziesięciu dniach jest dobrze. Ale przez pierwsze 3–4 dni trzeba dobrze nawilżać skórę, na przykład olejem kokosowym, żeby pot i podrażnienia jej nie wysuszały”.

Dla równowagi Agathe opowiada rodzinną anegdotę o ojcu, którego tatuaż był jednym z pierwszych wykonanych przez nią: „Zrobił sobie tatuaż, dwa dni później poszedł biegać i szczerze mówiąc, nic się nie stało”. Diagonale des Fous na zawsze pod skórą. Tatuatorka, która po pobycie w Belgii i Lille na studiach osiadła w Normandii, podkreśla jednak, że w dniu zabiegu należy unikać biegania, by ograniczyć pocenie: „Tatuaż to otwarta rana. Gdybyśmy się skaleczyli, rana zamknęłaby się i zagoiła, ale tutaj tusz znajduje się pod skórą, więc pot może dostać się do wciąż otwartych porów i je podrażnić”.

Po zagojeniu problem znika. „Pot nie sprawi, że tatuaż się rozmaże ani pogrubi. Trzeba jednak odczekać 10–15 dni, żeby skóra dobrze się zagoiła”. W gojeniu pomagają zabezpieczenia takie jak Tegaderm, czyli folia przyklejana do skóry i chroniąca tatuaż. Nasza ekspertka od tatuaży radzi więc wybrać spokojniejszy okres, między dwoma blokami treningowymi, aby zabieg nie generował dodatkowych ograniczeń. Nie ma powodów do paniki, ale warto pamiętać o kilku zasadach. Dobrze przemyślany, odpowiednio umiejscowiony i przede wszystkim właściwie zagojony tatuaż to także sposób dbania o skórę, tak jak dbamy o ciało przed maratonem.

Jak widać, są medale, które chowamy do szuflady. Są też takie, które nosimy przez całe życie, gdzieś między łopatką, łydką a wewnętrzną stroną nadgarstka. Warto o nie dbać.